معماری دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز

طرحی برای خانه هوشمند داشتم می خواستم ثبتش کنم....

شاید برای بعضی از شما هم ایده ثبت اختراع مهم بوده باشه ..به هر حال به خاطر راهنمایی در مراحل ثبت اختراع ایم مطلب به حضور علاقمندان تقدیم میشود:

1 - براي ثبت اختراع به كجا مراجعه كنيم؟

براي ثبت اختراع بايد به اداره كل ثبت شركتها و مالكيت صنعتي واقع در تهران، خيابان ميرداماد، تقاطع بزرگراه مدرس- ميرداماد، مراجعه شود.
 

2-  آيا به جز تهران ثبت اختراع در جاي ديگري صورت مي‌گيرد؟

خير، در حال حاضر ثبت اختراع فقط در تهران و در اداره كل ثبت شركتها و مالكيت صنعتي انجام مي‌گيرد.

3) چه نوع اختراعاتي قابل ثبت‌اند؟

اختراعاتي قابل ثبت‌‌اند كه جديد بوده و حاوي گامي ابتكاري و داراي كاربرد صنعتي باشند.

4) چه نوع اختراعاتي از حيطه حمايت از اختراع خارج خواهند بود؟

موارد زير از حيطه حمايت از اختراع خارج‌اند: 1) كشفيات، نظريه‌هاي علمي و روشها رياضي 2) طرحها و قواعد يا روشهاي انجام كار تجارت و آنچه براي فعاليتهاي صرفاً فكري يا بازي كردن مي‌باشند. 3) روش معالجه بدن انسان يا حيوان از طريق درمان يا جراحي و همچنين روشهاي تشخيص بيماريها كه روي بدن انسان يا حيوان انجام مي‌‌گيرند.

5) براي ثبت اختراع چه مداركي لازم است؟

براي ثبت اختراع بايد مدارك زير تكميل و به اداره كل ثبت شركتها و مالكيت صنعتي تحويل گردد:
• اظهارنامه ثبت اختراع در 3 نسخه: اظهارنامـه ثبت اختـراع فـرم مخصوصـي است كه جزء اوراق بهادار مي‌باشد و متقاضي مي‌بايستي از واحد گردش اوراق بهادار مستقر در اداره كـل ثبت شركتها و مالكيت صنعتي آن را تهيه و نسبت به تكميل و امضاء آن اقدام نمايد (نمونه‌اي از اين فرم در انتهاي پرسش و پاسخ آمده است)
• توصيف مشروح اختراع در 3 نسخه: اختراع مورد ادعاي مختـرع بـايد به طور كـامل شرح داده شود. در شرح اختراع بايد تمام جنبه‌هاي اختراع ادعايي به طور واضح بيان گردد. در تهيه شرح اختراع از كاغذاي A4 استفاده شود.
• نقشه‌هاي اختراع در 3 نسخه: نقشه كامل اختراع بايد با مركب و از روي مقيـاس متـري تهيه و ذيل نقشه‌ها را متقاضي يا وكيل او امضاء نمايند. نقشه‌هاي اختراع بايد روي كاغذ 34 سانتي‌متـر طـول و 22 سانتي‌متـر عـرض رسـم گردند و فقط از يك روي كاغذ استفاده شود.
• ادعا در 3 نسخه: اينكه اختراع با ارائه راه‌حل عملي چه مشكلي را حـل مـي‌كنـد و چه مزايايـي دارد و اطلاعاتـي كـه ميزان حمايت ناشي از حق ثبت را مشخص نمايد.
• فتوكپي شناسنامه مخترع يا مخترعين
• قبض رسيد بانكي حق‌الثبت اظهارنامه تقاضاي ثبت اختراع

6) آيا براي ثبت اختراع حتماً‌ بايد خود مخترع اقدام نمايد؟

خير، تقاضاي ثبت اختراع مي‌تواند توسط وكيل متقاضي انجام شود. در اين صورت تقاضانامه بايد همراه اصل وكالتنامه با رونوشت يا فتوكپي برابر اصل شده ضميمه اظهارنامه شود.

7) سيستم ثبت اختراع در كشور ما چگونه است؟

سيستم ثبت اختراع در كشور ما، سيستم اعلامي است. بر اساس اين سيستم، ثبت اختراع طبق ادعاي مخترع صورت مي‌گيرد. يعني ادعاي مخترع مقرون به صحت تلقي شده و به شرط عدم سابقه ثبت، ادعاي مخترع (با رعايت اينكه اختراع در حيطه حمايت ثبت قرار دارد يا خير/ بند 4 پرسش و پاسخ) به ثبت مي‌رسد.

8) اعتبار ورقه (سند) اختراع چند سال است؟

در حقوق ايران مدت اعتبار ورقه ثبت اختراع به تقاضاي مخترع 5 يا 10 يا 15 و يا منتهي به 20 سال خواهد بود كه بايد صراحتاً در ورقه ثبت اختراع قيد شود.

9) در صورت قبول يا رد اختراع چه اقداماتي انجام مي‌گيرد؟

• در صورت قبول اختراع مراتب ثبت اختراع به صورت آگهي تهيه شده و جهت درج در روزنامه رسمي كشور تحويل متقاضي يا وكيل او مي‌گردد. پس از درج در روزنامه رسمي يك نسخه از روزنامه به اداره مالكيت صنعتي ارائه و گواهينامه ثبت اختراع توسط اداره مزبور كامل شده و يك نسخه از توصيف، ادعا و نقشه اختراع ضميمه و قيطان‌‌كشي شده با امضاء مدير كل و ممهور به مهر اداره كل ثبت شركتها و مالكيت صنعتي تسليم متقاضي يا وكيل قانوني او مي‌شود.
• در صورت رد اختراع، كتباً (برگ اخطار اداري) به متقاضي يا وكيل قانوني او ابلاغ مي‌گردد. در اين صورت متقاضي يا وكيل قانوني او مي‌تواند، ظرف 10 روز از تاريخ ابلاغ رد اظهارنامه نسبت به تقديم دادخواست و شكايت از تصميم اداره كل ثبت شركتها و مالكيت صنعتي به مراجع ذيصلاح قضايي مستقر در تهران اقدام نمايد. چنانچه در مدت 10 روز از تاريخ ابلاغ تصميم اداره مالكيت صنعتي نسبت به تقديم دادخواست اقدام نشود، ديگر ادعا در مراجع ذيصلاح قضايي مسموع نخواهد بود.

10) ارزيابي و تأييد علمي اختراع چيست و مرجع قانوني آن كجاست؟

منظور از ارزيابي و تأييد علمي اختراع جستجو و بررسي علمي سند اختراع توسط متخصصين مربوطه با استفاده از تجارب علمي، مشاوره‌ها و بانكهاي اطلاعاتي داخلي و خارجي است و طبق قانون اين ارزيابي توسط وزارت علوم، تحقيقات و فناوري و از طريق مراكز علمي، تحقيقاتي كشور صورت مي‌گيرد.

11) آيا ارزيابي و تأييد علمي اختراع اجباري است؟

خير، اختياري است. تقاضا براي ارزيابي و تأييد علمي اختراع هم مي‌تواند از طريق شخص متقاضي و هم از طريق اداره كل ثبت شركتها و مالكيت صنعتي صورت گيرد.

12) آيا ارزيابي و تأييد علمي اختراع هزينه‌اي دربر دارد؟

در حال حاضر خير.

13) آيا براي ارزيابي و تأييد اختراع شرايط خاصي وجود دارد؟

براي پذيرش تقاضاي ارزيابي و تأييد علمي اختراع شرايط زير ضروري است:
1-13) ثبت اوليه اختراع در مراجع حقوقي (اداره كل ثبت شركتها و مالكيت صنعتي) و ارائه ورقه ثبت
2-13) ارائه تقاضاي ارزيابي و تأييد علمي اختراع، همراه با مدارك كامل و مستند اختراع ثبت شده
3-13) ارزيابي و تأييد علمي اختراع بيش از 2 بار انجام نخواهد گرفت (بدين معني كه در صورت رد اعتبار علمي اختراع متقاضي تنها يكبار ديگر ارزيابي علمي آن توسط مرجع ديگري غير از مرجع بررسي كننده اوليه، امكانپذير است).

14) براي درخواست ارزيابي و تأييد علمي اختراع به كجا بايد مراجعه كرد؟

براي درخواست ارزيابي و تأييد علمي اختراع لازم است كه به ”اداره كل امور نوآوران و ارزشيابي فناوري“ واقع در تهران، خيابان انقلاب، ميدان فردوسي، خيابان فرصت جنوبي، شماره 71، طبقه پنجم مراجعه شود. علاوه بر اداره كل امور نوآوران و ارزشيابي فناوري براي ارزيابي و تأييد علمي اختراع مي‌توان به مراجع منطقه‌اي زير نيز مراجعه كرد.
1) تهران بزرگ: سازمان پژوهشهاي علمي و صنعتي ايران، دانشگاه تهران (واحدهاي IP)
2) مرجع منطقه‌اي مركزي كشور، اصفهان، دانشگاه صنعتي اصفهان (واحد IP)
3) مرجع منطقه‌‌اي جنوب كشور، شيراز، دانشگاه شيراز (واحد IP)
4) مرجع منطقه‌اي شرق كشور، مشهد، دانشگاه فردوسي مشهد (واحدIP )
5) مرجع منطقه‌اي شمال‌غربي كشور، تبريز، دانشگاه تبريز (واحد IP)

15) براي درخواست حمايت از تكميل اختراع و تجاري كردن اختراع به كجا مي‌توان مراجعه كرد؟

براي درخواست حمايت از تكميل اختراع مي‌توان مستقيماً به ”مراكز رشد“ و براي تجاري كردن اختراع مستقيماً به ”پاركهاي فناوري“ مراجعه كرد. علاوه بر موارد فوق، كليه مراجع منطقه‌اي (مراجع مندرج در بند 14) و اداره كل امور نوآوران و ارزشيابي فناوري آماده راهنمايي و معرفي متقاضيان به مراكز رشد و پاركهاي فناوري و ديگر نهادها و سازمانهاي حمايت كننده از نوآوران، هستند. نشاني، تلفن و نمابر كليه مراكز رشد و پاركهاي فناوري را مي‌توان از اداره كل امور نوآوران و ارزشيابي فناوري دريافت كرد.

16) آيا براي ثبت اختراع در خارج از كشور حمايت مالي صورت مي‌گيرد؟

بله، مخترعيني كه اختراعات آنها واجد شرايط زير باشند مي‌توانند از حمايت مالي ثبت در خارج از كشور به ميزان 50 درصد كل هزينه برخوردار شوند.
1-16) اختراع آنها در داخل كشور (اداره كل ثبت شركتها و مالكيت صنعتي) به ثبت رسيده باشد.
2-16) ارزيابي و تأييد علمي از وزارت علوم، تحقيقات و فناوري (از طريق اداره كل امور نوآوران و ارزشيابي فناوري و يا مراجع منطقه‌اي مندرج در بند 14) دريافت كرده باشند.
3-16) وكيل قانوني خود را انتخاب و معرفي كرده باشند.
4-16) براي اختراع خود طرح كسب و كار (Business plan) تهيه كرده باشند.
5-16) فرمهاي مربوط به WPIS را تكميل كرده باشد.
6-16) مجوز حمايت مالي را از ”كميته تخصصي ثبت اختراعات در خارج“ كسب كرده باشند.
براي آ‎گاهي بيشتر از نحوه ثبت اختراعات در خارج از كشور و برخورداري از حمايت مالي، به دستورالعمل تهيه شده در اين زمينه در اداره كل امور نوآوران و ارزشيابي فناوري مراجعه شود.

17) براي دريافت اطلاعات بيشتر در همه موارد ياد شده بالا (16 پرسش و پاسخ) مي‌توانيد
به اداره كل امور نوآوران و ارزشيابي فناوري واقع در تهران، خيابان انقلاب، ميدان فردوسي، خيابان فرصت جنوبي، شماره 71، طبقه پنجم مراجعه فرمائيد.
تلفن: 8318999 و نمابر: 8318999

                                    مرجع منطقه‌اي شمال‌غربي كشور، تبريز، دانشگاه تبريز (واحد IP)

ساختمان حوزه رياست دانشگاه تبريز- طبقه سوم

حوزه معاونت پژوهشي -دفتر مالكيت فكري تلفن 04113393639   

.......................................

راهنماي ثبت اختراعات

 پتنت حقي است كه توسط اداره پتنت به مدت 20 سال از تاريخ ثبت درخواست پتنت به مخترع داده مي‌شود. به موجب اين حق، هر گونه ساخت، استفاده و اجاره يا فروش اختراع از ديگران سلب مي‌شود. مراحل ثبت پتنت را مي‌توان به صورت ذيل خلاصه كرد:
:: انجام جستجوي اوليه و حصول اطمينان از عدم ثبت پتنت)در گذشته(در زمينه اختراع ارائه شده. براي اين كار مي‌توان از سايت‌هاي اينترنتي اداره پتنت و يا وكلاي پتنت استفاده نمود.

تهيه درخواست پتنت: درخواست كامل از بخش‌هاي زير تشكيل شده است.

• دادخواست (petition)
• خلاصه(abstract)
• ادعاها(claims)
• شكل‌ها(drawings)
• قيمت(fee)
• فهرست ترتيبي (sequence listing)
• اطلاعات وكيل (agent information)

:: ارسال درخواست: درصورت ارسال صحيح درخواست و پرداخت كامل هزينه‌هاي اوليه، به درخواست ارسالي شماره و تاريخ اختصاص داده خواهد شد.

:: بررسي درخواست توسط ممتحن اداره پتنت : بررسي درخواست عبارت است از مطالعه درخواست براي بررسي تطابق با قانون وسپس بررسي و جستجو در بين پتنت‌ها و درخواست‌هاي موجود تا معلوم شود كه آيا درخواست ارسال شده جديد و مفيد بوده و مطابق با قوانين اداره پتنت است.

:: درصورت مجاز بودن درخواست ارسالي، پذيرش پتنت به اطلاع مخترع يا وكيل او رسانده خواهد شد.

:: درصورت غير مجاز شناخته شدن درخواست ارسالي، ممتحن دلايل رد درخواست را به اطلاع مخترع يا وكيل او مي‌رساند. حال مخترع يا وكيل او فرصت دارد تا در بازه زماني معين اصلاحات لازم را در درخواست اعمال كرده و يا در مقابل نظرات ممتحن استدلال نمايد. درصورت عدم پاسخ‌دهي به ممتحن در بازه زماني مذكور، درخواست پتنت متوقف مي‌شود و طي نامه‌اي اين مساله به اطلاع مخترع يا وكيل او رسانده خواهد شد.

:: پس از مجاز شناخته شدن درخواست ارسالي، مخترع مي‌تواند درخواست نمايد كه پتنت وي پس از 18 ماه به چاپ رسد. درصورتي كه موضوع اختراع، به امنيت ملي خدشه‌اي وارد نمايد، مي‌توان تقاضا كرد كه 18 ماه چاپ پتنت به تعويق افتد.

:: پس از آنكه مجاز بودن اختراع به اطلاع مخترع رسانده شد، مخترع موظف است در بازه‌هاي زماني معين، هزينه‌هاي مربوط را پرداخت نمايد. حفاظت از اختراع تا 20 سال پس از تاريخ ثبت اختراع، ادامه خواهد يافت.

ثبت در آمریکا (pdf)                   ثبت در کانادا(pdf)             سازمان جهانی مالکیت های فکری  (pdf)

 ...........................

مراحل ثبت اختراع

براساس اطلاعات اداره مالكيت صنعتي در سال 1383، سه هزار و 577 اظهار نامه ثبت اختراع به اداره مالكيت صنعتي ارائه شده و هزار و 876 اختراع به ثبت رسيده است.
به گزارش ايسنا: شهين ممتحن، رييس اداره مالكيت صنعتي گفت: از مجموع هزار و 876 اختراع ثبت شده هزار و 595 اختراع داخلي و 281 اختراع خارجي بوده است. اين اختراعات از بين دو هزار و 717 اظهار نامه ثبت اختراع داخلي و 858 اظهار نامه خارجي ثبت اختراع خارجي به ثبت رسيده‌اند كه البته بررسي بخشي از اين اظهارنامه‌ها نيز براساس روند اداري موجود به سال جاري موكول شده است.
وي تصريح كرد: شمار اختراعات ثبت شده در سال 83 حدود دو برابر اختراعات ثبت شده در سال 82 و سه برابر اختراعات ثبت شده در سال81 (642 اختراع) و پنج برابر اختراعات سال 78 (322 اختراع) بود كه اين روند با توجه به رشد مداوم شمار اظهارنامه‌هاي ثبت اختراعات حاكي از افزايش فزاينده اختراعات و ابتكارات ثبت شده در سال‌هاي اخير است.
وي مدارك مورد نياز براي ثبت اختراعات را شامل اظهارنامه تقاضاي ثبت اختراع، شرح و توصيف اختراع، نقشه فني اختراع و ادعانامه فرد مخترع خواند و افزود: طرحي كه براي ثبت اختراع ارائه مي‌شود بايد در زمينه تكنيك و صنعت بوده و كاربردي عملي در جهت رفع مشكلات موجود داشته و اگر طرح ذهني باشد بايد پياده شدن داشته باشد، ضمن آنكه براساس جستجوي انجام شده در اداره ثبت داراي نمونه‌ مشابه نباشد.
ممتحن در عين حال تاكيد كرد كه جست‌و‌جو به منظور نبود نمونه مشابه صرفا در بانك اطلاعات اختراعات ثبت شده در داخل كشور صورت گرفته و وجود نمونه خارجي مشابه بررسي نمي‌شود و ممكن است نمونه‌هاي خارجي آن وجود داشته باشد كه در سطح ملي از ديد كارشناسان اين اداره دور مانده باشد.
رييس اداره مالكيت صنعتي خاطرنشان كرد: طبق ماده 36 قانون ثبت علايم و اختراعات سيستم ثبت اختراعات در كشور «اعلامي» بوده و بر اساس ادعا افراد مبني بر نوآورانه بودن طرحشان كه زمينه كاربردي دارد انجام مي‌شود و گواهي اي كه به فرد داده مي‌شود به هيچ عنوان دليلي بر اختراعي و جديد بودن آن نيست و تا زماني است كه كسي مدعي آن نشده باشد.
وي افزود: اين قانون كه مصوب سال 1310 است در جهت حمايت از استعداد و قوه ابتكار مخترعان و جلوگيري از تضييع حقوق اين افراد وضع شده و اگر كسي ادعا كند كه اختراع ثبت شده جديد نبوده يا متعلق به وي است از طريق مراجع قضايي قابل پيگيري است. به منظور حمايت از مخترعان در قانون جديدي نيز كه در مجلس شوراي اسلامي در حال بررسي است ثبت اختراعات اعلامي مي‌باشد.
رييس اداره مالكيت صنعتي درباره نحوه ارزيابي طرح‌هاي ارائه شده براي ثبت اختراع گفت: با توجه به اينكه ذهنيت به تنهايي كافي نيست نقشه فني اختراع، مكمل شرح و توصيف آن بوده و پس از تشكيل پرونده جلسه دفاعيه‌اي با حضور كارشناسان تشكيل شده و طي آن مخترع به تشريح عملكرد وسيله ساخته شده يا طرح خود مي‌پردازد. البته به دليل اعلامي بودن سيستم اين مركز، نيازي نيست كه فرد داور در همه زمينه‌ها كارشناس باشد و در صورت بروز هرگونه ابهام از طريق مراجع علمي رسمي مانند دانشگاهها استعلام مي‌شود.
وي در ادامه با اشاره به اين كه ثبت اختراع در اداره مالكيت صنعتي ايران در كشورهاي خارجي اعتبار نداشته و براي حفاظت از حقوق اختراعات در كشورهاي مختلف بايد نسبت به ثبت اختراع در آن كشورها اقدام كرد اظهار داشت: با توجه به مقررات كنوانسيون پاريس كه ايران نيز عضو آن است اگر مخترع تقاضاي انجام جست‌و‌جو و ارايه طرح به كشورهاي ديگر را داشته باشد، مي‌تواند از حق اولويت و فرجه 12 ماهه كه از زمان ارايه اظهار نامه به اولين كشور آغاز مي‌شود، استفاده كند.
ممتحن همچنين با اشاره به پيگيري‌هايي كه براي الحاق ايران به معاهده ثبت اختراع (PCT) در حال انجام است اظهار داشت: الحاق به اين پيمان‌نامه نيز به مفهوم بين‌المللي شدن اختراعات ثبت شده در كشور نيست ولي از نظر درخواست پذيرش متقاضي و تسهيل تشريفات پذيرش اختراعات در ساير كشورها و عدم نياز به ارايه اظهارنامه به همه كشورها كمك موثري به مخترعان و مبتكران كشور خواهد بود.
رييس اداره مالكيت صنعتي همچنين با بيان اين‌كه در زمان ثبت اختراع در زمينه‌هاي مختلف، ميزان تحصيلات و ارتباط فرد با زمينه اختراع ملاك قرار نمي‌گيرد، اظهار داشت: ممكن است فرد مراجعه كننده بي‌سواد باشد ولي طرح ارايه شده از طرف او بتواند مشكلي را رفع كند كه براي تشويق و اهميت خلاقيت ذهني فرد، طرح را پس از بررسي به ثبت مي‌رسانيم.
وي در پايان تنها مرجع ثبت اختراع در كشور را اداره مالكيت صنعتي عنوان كرد و در خصوص گواهي‌ها و تاييديه‌هايي كه از سوي برخي سازمان‌ها از جمله سازمان پژوهش‌هاي علمي و صنعتي ايران ارائه مي‌شود، تصريح كرد: عملكرد سازمان پژوهشهاي علمي و صنعتي ايران، بررسي بعد علمي طرح‌ها از نظر حمايت مالي است و تاييديه‌هاي اين سازمان ارزش ثبتي ندارد.

نمونه های گواهی ثبت اختراع و نمونه اختراع ها و ابداع ها:

"

در پي درج خبري درباره اختراع اخير آقاي قربانعلي كريمخاني، و درج نظرات خوانندگان، وي با ذكر اينكه طرح وي نوعي نوآوري است و به علت عدم وجود سازوكار مناسب براي تمام نوآوري‌ها گواهي اختراع صادر مي‌شود، با اشاره بعضي نظرات خوانندگان توضيحات خود را چنين بيان كرد:

«شماره گير آسان تلفن و موبايل جهت افراد بي‌سواد و كودكان»

امروزه تلفن يك وسيله ارتباطي يا كاربردي اجتناب ناپذير است و استفاده از آن به سن يا قشر خاصي محدود نمي‌شود. استفاده از تلفن همانند بسياري از دستاوردهاي تكنولوژي به سطح پاييني از داشتن، حداقل در حد آشنايي با حروف الفبا و اعداد تك رقمي نياز دارد.
 
اين موضوع هر چند به طور نامحسوس، بر كاربرد تلفن اثر منفي دارد. مسئله هنگامي نمايان‌تر است كه كودكان، افراد بيسواد يا با بينايي ناكافي ناچار به استفاده از تلفن شوند بخصوص هنگام فوريتهايي مثل فوريتهاي پليسي، پزشكي، آتش‌نشاني و ....

در اين طرح هدف ما بر اين است تا به شيوه‌اي آسان و با ايجاد يك تغيير كوچك و كاربردي بر اين مشكل غلبه كرده نياز به سواد در حد ابتدايي را نيز از محدوديتهاي استفاده از تلفن حذف نماييم.
 
ايده اين طرح به طور خلاصه به صورت زير است:
 
در شناسايي رنگها به سواد احتياجي نيست. به اين ترتيب اگر براي هر عدد از مجموعه اعداد تك رقمي و صفر، رنگ شاخصي در نظر گرفته شود، مي‌توان شماره‌ها را با هر تعداد رقم به صورت آرايشي از رنگ‌ها در آورد. در جدول 1 به هر عدد، رنگي نسبت داده شده است. بنا بر اين قرارداد:

لازم است كه صفحه كليد تلفن‌هاي همراه و ثابت با يك قرارداد استاندارد مثل آنچه در جدول 1 آمده به شماره‌هاي رنگي مجهز شود.

"